Als je land uit 118 eilanden bestaat, hoe reis je dan? Per boot. Of beter – want lichter en wendbaarder – per kano. In Frans-Polynesië is dat van oudsher het geval. Bewoners van de eilandengroep in de Zuidelijke Stille Oceaan, met Tahiti als bekendste deel, verplaatsten zich traditioneel per kano. Om te jagen, om te reizen, maar ook om ergens anders te gaan wonen.

Rondjes va’ren

De Va’a wordt zo’n kano genoemd. Hij heeft een drijver aan de zijkant, zodat de boot goed in het water blijft liggen. De Va’a is te bewonderen op de European Sports for All Games, hij va’art rondjes om het Starteiland van de Sneekweek. Puur als demonstratie, maar normaal gesproken worden er wedstrijden mee gevaren. Want natuurlijk is er ooit iemand op het idee gekomen om een sport te verzinnen waarbij de Va’a het middelpunt is.

Wedstrijden worden over een afstand van 50 tot 60 kilometer gevaren. Het draait om snelheid, kracht en uithoudingsvermogen. “In Zuid-Frankijk wordt dit nu best veel gedaan”, zegt Franck Ravez uit Toulon en één van de kanoërs. “En in Frans-Polynesië is het echt heel populair. Daar worden veel wedstrijden gehouden. Altijd op zee, met veel golven. Dus er komt ook tactiek en teamgevoel bij kijken.”

Kracht en techniek

Er zitten zes man zitten in de Va’a. De voorste bepaalt het tempo, de man daarachter is het doorgeefluik naar de andere vier. Op positie drie en vier zitten de krachtpatsers. Eén van hen is ook de aanvoerder, die de tactiek bepaalt. En de achterste twee man besturen als het ware de boot. De peddel wordt na een aantal slagen gewisseld van kant. Bovenste arm gestrekt, onderste licht gebogen en de Va’a snijdt als een mes door het water. Dat is de theorie. Net als dat theoretisch een snelheid van 15 kilometer per uur kan worden gehaald.

Ravez is pas een jaar of vier in de slag met de kano – vooral om zijn lichaam in conditie te houden – maar de sport komt van oudsher voort uit de gemeenschap. “De dorpen raceten tegen elkaar, dat is de grondslag van de sport. Niet zozeer families of verenigingen. De dorpshoofden stelden teams uit hun midden samen.”

En zo zijn er niet alleen maar zeilen te zien rond het Starteiland, maar vaart er ook een Frans-Polynesische kano tussendoor. Look out for the Va’a.

 

 

Working together